Het nieuwe beleid is gebaseerd op nieuw onderzoek onder leiding van hoogleraren Cees Hertogh en Bianca Buurman (Amsterdam UMC). ‘Regionaal beleid moet erop gefocust zijn om kwetsbaren in de samenleving te beschermen, zo ook de cliënten van deze instellingen. Het aanscherpen van preventief beleid in deze instellingen speelt hierbij een belangrijke rol’, staat in een nieuwe handreiking (19 aug. 2020) van het RIVM. Deze week verwerkt Verenso, de vereniging van specialisten ouderengeneeskunde, het nieuwe beleid in het behandeladvies voor verpleeghuizen.

Regionaal beleid

Zodra een regio kampt met veel besmettingen, wordt geadviseerd dat het  het verpleeghuispersoneel en bezoek mondmaskers dragen. Ook zullen bewoners eerst tien dagen in quarantaine moeten als ze verhuizen naar het verpleeghuis of opgenomen zijn geweest in het ziekenhuis.
De GGD’s en verpleeghuizen moeten op regionaal niveau overleggen wanneer deze zogenaamde ‘code oranje’ ingaat. In regio’s waar het aantal besmettingen relatief hoog is, zouden de nieuwe maatregelen volgens de onderzoekers zo snel mogelijk moeten gaan gelden. Door dit regionale beleid wil men een nieuwe landelijke sluiting van verpleeghuizen voorkomen zoals begin dit jaar.

Alle bewoners en personeel testen

Bij een nieuwe uitbraak in een verpleeghuis is een snelle diagnose essentieel. Zodra er in een verpleeghuis een besmetting is geconstateerd, adviseren de onderzoekers en het OMT daarom een systematisch testbeleid in te voeren. Bewoners en personeel zouden dan wekelijks getest moeten worden, ongeacht of ze klachten hebben. De huidige RIVM-richtlijnen schrijven nu nog voor dat alleen verpleeghuisbewoners met klachten getest worden. 

Corona bij dementie vaak niet herkend

‘Het herkennen van corona-gerelateerde klachten is enorm afhankelijk van observaties door zorgmedewerkers’, zegt Buurman. ‘Zij hebben meer kennis nodig van de mogelijke symptomen en klachten die bij corona passen. Extra scholing is daarom nodig.’  Bekijk het overzicht aan e-learnings en scholing over corona op Zorg voor Beter. 
Daarnaast blijkt uit het onderzoek van Hertogh en collega’s dat ongeveer de helft van de besmette bewoners niet wordt herkend als er alleen getest wordt bij klachten. “Bij bewoners met dementie, en dat is ongeveer 70 procent van de verpleeghuisbewoners, is het heel moeilijk om covid-19 op tijd te herkennen. Reuk- en smaakverlies bij iemand met dementie is voor medewerkers niet vast te stellen.”
De onderzoekers zagen ook dat zorgverleners hele lichte klachten bij zichzelf niet toeschrijven aan covid-19 en toch blijven doorwerken. Ook omdat de werkdruk groot is. “Daarom moet je dus alle bewoners én medewerkers testen en preventief mondkapjes inzetten.”

Preventief gebruik beschermingsmiddelen

‘Als het gaat om het preventief inzetten van persoonlijke beschermingsmiddelen, dan hebben alle professionals nu al de ruimte in het behandeladvies om dat te doen’, schrijft Verenso. Uit een enquête van Verenso blijkt dat al bijna driekwart van alle instellingen op die manier persoonlijke beschermingsmiddelen inzet.

Samenvatting van het onderzoek