België stopt voorlopig met het toedienen van het Janssen-vaccin bij 41-minners nadat een gevaccineerde vrouw overleed. Nederland stelt (nog) geen leeftijdsgrens in voor dit vaccin, aldus VWS. Meldingen van vermoede bijwerkingen gaan vooral over hoofdpijn, spierpijn, je niet lekker voelen en reacties op de prikplek, schrijft Lareb.

Koorts staat in de top 10 van meest genoemde vermoede bijwerkingen van coronavaccins. Foto Pixabay

De in België overleden vrouw had een combinatie van trombose én een tekort aan bloedplaatjes (trombocytopenie). Dit is een zeldzame bijwerking van het Janssen-vaccin en van het AstraZeneca-vaccin (Vaxzevria).

Meldingen trombose-combinatie in Nederland

In Nederland zijn nog geen meldingen van deze bijwerking gedaan waarbij het Janssen-vaccin de (mogelijke) oorzaak is. Dat schrijft Bijwerkingencentrum Lareb vandaag in een update. Mede daarom is een leeftijdsgrens instellen in Nederland voor dit vaccin nog niet aan de orde.

Het oordeel van het Europees Geneesmiddelenbureau (EMA) is voor Nederland echter leidend, zegt een woordvoerder van VWS tegen het AD. ‘De inzet van het vaccin wordt opnieuw overwogen als de instanties die erover gaan hun advies wijzigen.’ 150.000 vaccins van Janssen zijn tot en met 24 mei toegediend.

Bij 16 gevallen van trombose en tromboctyopenie is er een ‘sterke verdenking’ dat ze door het AstraZeneca-vaccin zijn ontstaan. Van dit vaccin zijn tot dusver 1,9 miljoen doses toegediend. 2 patiënten zijn overleden na een uitgebreide trombose in combinatie met een laag aantal bloedplaatjes.

Over een mogelijk verband tussen coronavaccins en ‘gewone’ trombose is nog veel onduidelijk. Meer onderzoek is nodig, vindt Lareb.

10 meest gemelde bijwerkingen

Er zijn tot en met 24 mei 2021 ruim 60.000 meldingen gedaan over een kleine 340.000 vermoede bijwerkingen. Dit zijn de 10 meest genoemde, gekeken naar alle 8,5 miljoen toegediende vaccins:

  1. Hoofdpijn
  2. Je niet lekker voelen
  3. Spierpijn
  4. Vermoeidheid
  5. Rillingen
  6. Pijn op de prikplek
  7. Koorts
  8. Gewrichtspijn
  9. Misselijkheid
  10. Zwelling op de prikplek

Procentueel gezien werden de meeste meldingen over vermoede bijwerkingen over AstraZeneca gedaan. Bij 1,6% van alle vaccinaties (1e en 2e bij elkaar) was er een melding van een of meerdere vermoede bijwerkingen.

Ernstige allergische reacties

132 meldingen zijn gedaan bij Lareb met klachten die passen bij een heftige allergische reactie. Waarvan:

  • 74 bij het vaccin van Pfizer/BioNTech (Comirnaty, 5,9 miljoen toegediende vaccins)
  • 43 bij het vaccin van AstraZeneca (Vaxzevria),
  • 14 bij het vaccin van Moderna (600.000 doses toegediend)
  • 1 bij het vaccin van Janssen.

Lareb: ‘Bij 37 meldingen was er een vastgestelde anafylactische reactie. Bij de andere meldingen waren er symptomen (zoals uitgebreide huiduitslag of zwelling rond de ogen of keel) die bij een heftige allergische reactie kunnen passen.’

Overlijdens

Er zijn 351 meldingen van overlijden na vaccinatie, veruit de meeste (280) gaan over het Pfizer/BioNTech-vaccin. Dat is dan ook het meest gebruikte vaccin, dat veel gebruik wordt in de ouderenpopulatie. ‘Overlijden ná vaccinatie betekent niet dat een bijwerking van het vaccin de oorzaak is van het overlijden’, schrijft Lareb.

‘Helaas is er bij meerdere meldingen nog steeds onvoldoende bekend voor een goed inzicht. In de meldingen met voldoende informatie, zijn bij een groot deel de gezondheidsproblemen de meest voor de hand liggende verklaring voor het overlijden.’

Lareb: ‘Bij een aantal meldingen hebben bekende bijwerkingen mogelijk bijgedragen aan het verslechteren van een al kwetsbare gezondheidssituatie of sluimerende onderliggende conditie al dan niet door hoge leeftijd.’ Lareb doelt op bijwerkingen als koorts, misselijkheid en ‘algemene malaise’.